Bu web sitesinde çerezler kullanılıyor. Siteyi kullanarak Gizlilik Politikamızı kabul ediyorsunuz.

Türkiye

CRT'den LCD'ye—ve bunun gerçek olmasına yardımcı olan film!

Televizyonların ve bilgisayar ekranlarının görüntü üretmek için büyük ve ağır katot ışınlı tüp (CRT) içerdiği zamanların üzerinden çok geçmedi. Bugün ise televizyonları ve bilgisayarları çok daha cazip ve gündelik hayatımızın kullanışlı bir parçası hâline getiren hafif ve ince sıvı kristal ekranlar (LCD'ler) kullanıyoruz.

Bununla beraber LCD'ler de önemli ölçüde gelişti. Geçmişteki ufak, tek renkli LCD'ler her tür içeriği rahat bir şekilde izlememize olanak sağlayan günümüzün devasa, renkli LCD panellerine dönüştüler. Ama bu inovasyonun ardında Fujifilm tarafından geliştirilip üretilen bir filmin yattığını biliyor muydunuz? İnce bir WV (wide-view) Film plağı tüm dünyada ofisimizde ve oturma odamızda hayatlarımızı güzelleştirmektedir.

LCD'nin en büyük sorununun üstesinden gelmek

LCD'ler 1970'li yıllardan bu yana küçük hesap makineleri ve saatlerde önemli bir rol oynamasına karşın bilgisayar ekranlarında 1990'ların yalnızca ikinci yarısından sonra kullanılmaya başlandı. Bu gelişmiş renkli ekranları hayata geçirmek için LCD görüntü kalitesini ve tepki hızını artırmak amacıyla çeşitli teknik zorlukların üzerinden gelinmesi gerekti. Bunun yanı sıra bunları uygun fiyatlı hâle getirmek için üretim maliyetlerinin de düşürülmesi gerekiyordu.

Aynı zamanda teknolojik ve ekonomik koşulları en iyi şekilde karşılayan LCD türü bükümlü nematik (TN) LCD'ydi.* Bununla birlikte bir TN LCD'nin büyük bir zayıflığı vardı: ön tarafı yerine başka bir açıdan bakıldığında görüntüdeki renkler ve parlaklık seviyeleri değişiyordu. Bu sorun TN LCD'lerin büyük ekranda kullanımını elverişsiz kılacaktı ancak Fujifilm'in teknolojik inovasyonu imdadımıza yetişti: WV Filmi.

Bir LCD'de her pikseldeki sıvı kristal moleküller arkalarından izleyiciye doğru gelen ışığı iletme ve engelleme rolü üstlenir. TN LCD'lere yandan, yukarıdan veya aşağıdan bakıldığında sıvı kristal moleküllerin özellikleri engellenmesi gereken ışığın dışarı sızmasına, görüntüdeki rengi ve parlaklık seviyelerini değiştirmesine neden olur. WV Filmi ışığın sızmasını önlemek için durumdaki sıvı kristal piksel tabakaları içinde pek çok yöne yönlendirilen sıvı kristal molekülleri siyah durumda optik olarak dengeler. WV Film'ine sahip bir LCD herhangi bir açıdan izlendiğinde siyah gerçekten siyah gibi görünür.

Mevcut LCD üretim sürecini değiştirmeyen olağanüstü performansı sayesinde WV Film'i tüm dünyada üretilen hemen hemen bütün TN LCD panellerde kullanılmaktadır. Aslına bakarsanız büyük ihtimalle şu anda bu websitesini Fujifilm'in WV Film'ini bünyesinde barındıran bir bilgisayar LCD'sinden görüntülüyorsunuz.

*Aynı zamanda bir aktif matrisli yapı kullanan piyasaya sürülebilir yegane ince film transistörü (TFT) TN LCD'ydi. Bir aktif matrisli yapı her bir pikselin voltajı açıp kapatabilen atanmış bir transistörle kontrol edilmesini mümkün kıldığından bir pasif matrisli yapıdan daha üstün görüntü kalitesi ve tepki duyarlılığı sunar. Bunun yanı sıra her bir piksel açılıp kapatılabildiğinden bir aktif matrisli yapı dijital sinyal görüntülemesinde de iyi çalışır.

Açık, basit bir düşünceden doğan orijinal bir fikir

1990'lı yıllarda LCD panel üreticileri TN LCD'lerin sınırlı izleme açısı için bir çözüm arıyordu. Araştırmaları ağırlıklı olarak sıvı kristal hücrelerin kendisini değiştirmeyi denemekten oluşuyordu ancak yaptıkları her değişiklik hücrelerin geçirgenliğinin azalmasıyla sonuçlanıyor ve ortadan kaldırmaya çalıştıklarına eş bir zayıflık oluşturuyordu.

Bu durum bu şekilde o kadar uzun süre devam etti ki Fujifilm'in bu sorunu kendisi çözmesi gerekti. Bununla birlikte süper bükümlü nematik (STN) LCD'ler piyasadaki ana LCD türüydü. Fujifilm üreticilere STN LCD'lerde kullanılacak malzemeler tedarik ediyordu ancak piyasadaki rekabet giderek artmıştı ve Fujifilm'in bu faaliyet alanındaki satışları git gide azalıyordu. Fujifilm'in bu piyasaya yönelik AR-GE ekibi zor bir seçimle karşı karşıya kaldı: grubu tasfiye etmek veya devrim niteliğinde yeni bir ürün geliştirmek. Bir Fujifilm AR-GE ekibinden beklendiği üzere bu zorluğa göğüs gerdiler. Yaşları yirmi ilâ otuzlu yaşların arasında değişen bu beş genç araştırmacı henüz yenilgiye alışık değildi ve bunu ilk kez tatmayı hiç istemiyorlardı.

Ekibin dikkatini cezbeden ve mücadele ruhlarını pekiştiren şey gelecek vadeden TN LCD'nin STN LCD'den çok daha üstün ve güzel görüntü kalitesiydi. 1993 senesinin yazında ekip TN LCD'lerin izleme açısını optik olarak dengeleme yöntemlerini araştırmaya başladı. Yalnızca tek bir kuralları vardı: açık ve basit düşün. Sonuç olarak sıvı kristal piksel tabakası içinde pek çok farklı yöne yönlendirilmiş sıvı kristal molekülleri optik olarak dengeleyen bir fil geliştirme fikrini buldular. Açık ve basit düşünmek onları son derece mantıklı potansiyel bir çözüme ulaştırdı ancak hâlâ ne tür bir malzemenin istenen etkiyi oluşturabileceğine dair hiçbir fikirleri yoktu.

Diskotik LCD'ler: alışılmışın dışındakini başarmak

1993 senesinin kışında ekibin bir üyesi diskotik veya disk şeklindeki bileşikleri açıklayan özellikle üzerinde çalıştıkları konu açısından ilgi çekici bir araştırma makalesi keşfetti. Rugby topu şeklindeki LCD moleküllerini dengeleyecek en etkili şekil bu olduğundan araştırmacıların aradığı şekil tam olarak buydu. Ekip hemen film üzerine diyagonal olarak dizilmiş diskotik bileşiklerle deney yapmaya başladı. Diskotik bileşikler daha önce hiç ticari bir üründe kullanılmamıştı ancak ekip farklı yaklaşımlarla deney yaptı ve nihayet molekülleri aynı hizaya getirmenin etkili bir yolunu keşfetti. Film, kendisini alışılmışın çok daha dışında kılan başka bir özelliğe sahipti: film alt katmanına göre açılarını ve havayla arayüzlerini sürekli olarak değiştirdiklerinden karma bir oryantasyon sergiliyorlardı. LCD panelin her iki tarafına da bu film plağından koymak izleyicilerin pek çok farklı açıdan görüntülerin keyfini sürmesine olanak sağlamıştı. TN LCD'nin eskiden beri süre gelen sınırlı izleme açısı sorunu bir anda çözüldü ve devrim niteliğinde yeni bir film doğdu.

Fujifilm kısa süre içinde zaten iş ortaklığı kurmuş olduğu LCD panel üreticilerine bu yeni ürünü, namı diğer WV Filmi tedarik etmeye başladı. 1995 yılında WV Film'e sahip küçük bir LCD TV piyasaya sürüldü. Tüm dünyadaki LCD panel üreticileri basit bir film uygulamasının performansı nasıl bu kadar olağanüstü bir seviyede artırabildiğini gördüklerinde bu yeni inovasyonu çabucak benimsediler. Zamanla WV Film'e sahip TN LCD paneller kişisel bilgisayarların ve dijital televizyon yayınının daha popüler hâle gelmesine de katkı sağlayacaktı. Bununla birlikte 20. yüzyılın ortalarından 21. yüzyılın başlarına kadar piyasaya hakim bir teknoloji olan CRT'nin soyunun tükenmesini hızlandırmaya da yardımcı oldular.

Büyük bir rol oynayacak ince bir film

Teknolojinin gelişimi hiçbir zaman durmaz ve WV Film'inin gelişinden beri düşey hizalı (VA) ve düzlem içi anahtarlamalı (IPS) LCD'ler de dahil olmak üzere yeni LCD türleri ortaya çıktı. 2000 senesinden bu yana bu inovasyonlar dijital ekranların performansını artırdı, akıllı telefonların ve tabletlerin piyasaya sürülmesini destekledi ve tüm dünyada insanların hayatlarını zenginleştirmeye yardımcı oldu. TN LCD'ler ve WV Film'i bu tür inovasyonların hayata geçirilmesine yardımcı olmuş temel niteliğine sahip teknolojilerdi ve Fujifilm bunların oluşturduğu, topluma açık bir şekilde yararlı olmuş bu değişimde kilit bir rol oynadığı için gurur duyuyor.

İlgili içerikler: